Molens in Wormerveer
Boerwinkel.info
Introductie
Wormerveer
Wormerveerders
Wormerveer vanaf de Prins Clausbrug
De laatste Wormerveerse molen
Overzicht
Fotogalerij
Wessanen & Laan (van 1765 tot 1940)
De papierindustrie
De cacao-industrie
Post!
Contact
Sitemap
Compagnie

Adriaan Laan haalde het eeuw-feest niet, hij overleed in 1851; in 1868 werd zijn broer Jan door de dood gehaald. Vijf dagen nadat de vijf zonen van Jan Laan in 1868 een compagnie aangingen brandde stoommeelfabriek De Vlijt af, een tegenslag die de gebroeders ombogen in een sprong vooruit. Volgens de modernste denkbeelden werd de fabriek herbouwd en ingericht. Onder deze directie begon ook de research naar de structuur van tarwe- en rijstkorrels en naar manieren om het huidje van de meelkern te trekken.
Rond de eeuwwisseling werden de graan- en zaadhandel opgeheven; Wessanen & Laan concentreerde zich nu volledig op industriële nijverheid. Onder leiding van de vijfde generatie Laan werd de wereld het werkterrein, met als grootste artikel gepelde rijst en als grootste afnemers de Verenig-de Staten en Nederlands-Indië.
De financiële risico's deden in 1913 de familie Laan besluiten de structuur van de firma te wijzigen in NV Vereenigde Fabrieken v/h Wessanen & Laan met een geplaatst aandelenkapitaal van 7 miljoen gulden. In 1916 werd de naam andermaal gewijzigd, in NV Wessanen's Koninklijke Fabrieken.

Gedurende de Eerste Wereldoorlog dwong een keten van gebeurtenissen de firmanten tot stappen terug en vooruit. Graan en meel gingen op de bon, in- en uitvoer werden beperkt. Door de afloop van de Russische revolutie ging Rusland verloren als de graanschuur van Wessanen. Om het tekort op te vangen werden grondstoffen als bonen en tapioca vermalen. In de vrijwel stil liggende rijstpellerij werd met havermoutfabricage begonnen. Pas in 1920 verviel de meeldistibutie en werd de handel in rijst weer vrijgegeven.

Tijdens het Interbellum beperkten veel landen de vrije handel door grenzen te sluiten of tolmuren op te werpen, problemen die Wessanen trachtte op te lossen door het bouwen van fabrieken in die buitenlanden. Zo werd in 1927 in samenwerking met de Rotterdamse rijsthandel Van Schaardenburg een pellerij begonnen nabij Krakau in Polen, Oryza Zaklady Przemysla Ryzowego S.A. Tegenwerking door de Poolse rijstindustrie leidde al na enkele jaren tot beëindiging van dit avontuur. In 1938 werd veevoederfabriek De Ster als nieuwe divisie toegevoegd: het afval van de meel- en oliefabrieken (zemelen, oliekoe-ken) nam zulk een omvang aan dat het veevoeder als bij-artikel meegroeide. 
Industrie langs de Zaan
Molens
Compagnie